Uitspraak van de Week: De reikwijdte van de verificatieplicht

23 apr 2018

Inleiding

Een aanbestedende dienst mag in beginsel afgaan op hetgeen door de inschrijver schriftelijk is ingediend. Dat neemt echter niet weg dat op de aanbestedende dienst ook een eigen (zelfstandige) verificatieplicht rust, met name wanneer er gerede twijfel is op een onderdeel van de inschrijving. Aan deze verificatieplicht wordt voldaan wanneer de aanbestedende dienst enkel navraag doet bij de inschrijver aan wie de opdracht is gegund en waarvan de eiser in twijfelt trekt of deze inschrijver kan voldoen aan hetgeen vereist.

Eiser had, ter onderbouwing van haar stelling dat de inschrijver aan wie is gegund niet aan alle eisen kon voldoen, bij een tweetal (voormalige) klanten van deze inschrijver navraag gedaan. Uit deze navraag bleek volgens eiser dat niet werd voldaan aan de gestelde eis in kwestie. Aanbestedende dienst deed vervolgens navraag bij de inschrijver naar aanleiding van de bevinding van eiser, waarna deze inschrijver (nogmaals) bevestigde aan deze eis te kunnen voldoen. De rechter oordeelde dat in dit geval dat wat de eiser heeft aangevoerd geen reden gaf tot gerede twijfel.

Verklaringen van andere aanbestedende diensten gaven geen aanleiding tot nader onderzoek, want de verklaringen van de gemeentes gaan over een geleverd product in het kader van andere opdrachten waarbij niet bekend is aan welke eisen moest worden voldaan. De gemeente mocht ook uitgaan van de juistheid van de verklaringen van de inschrijver en daarmee de geldigheid van de inschrijving. De rechter wees de vordering van eiser dan ook af.

Feiten

De gemeente Meierijstad (hierna: de gemeente) heeft een meervoudig onderhandse aanbesteding uitgeschreven voor een systeem dat bedoeld is voor het digitaliseren van de planning & control producten en processen. De gemeente heeft drie partijen uitgenodigd om een inschrijving in te dienen, waaronder Lias Software B.V. (hierna: Lias) en Pepperflow.

Op 9 februari 2018 heeft de gemeente de inschrijvers bericht dat ze voornemens is de opdracht te gunnen aan Lias. Pepperflow is het niet eens met dit voornemen, omdat Lias volgens Pepperflow niet voldoet aan de eisen die in de aanbestedingsstukken zijn gesteld. Om die reden had de inschrijving van Lias moeten worden uitgesloten, aldus Pepperflow. De gemeente heeft hierop gereageerd dat zij nadere informatie heeft ingewonnen bij Lias, als gevolg waarvan door Lias is bevestigd dat door Lias onverkort wordt voldaan aan de gestelde eisen in de aanbestedingsstukken.

Pepperflow stelt dat de gemeente nader had moeten onderzoeken of Lias voldoet aan gestelde eis. De gemeente heeft volgens Pepperflow onzorgvuldig gehandeld door enkel navraag te doen bij Lias zelf en niet bij derden. Ter onderbouwing van haar stelling noemt Pepperflow een aantal gemeenten die kunnen bevestigen dat Lias niet voldoet aan de eis en overlegt zij een tweetal verklaringen van gemeenten bij haar dagvaarding. De gemeente weigert mee te werken aan een nader onderzoek en acht de verklaring van Lias (dat zij kan voldoen aan de gestelde eisen) voldoende.

Uitspraak

De rechter beoordeelt of Lias uitgesloten had moeten worden omdat volgens Pepperflow haar inschrijving niet voldoet aan het Programma van eisen. Volgens de rechter dient het uitgangspunt te zijn dat een aanbestedende dienst in beginsel mag afgaan op hetgeen door de inschrijver schriftelijk is ingediend. Dat neemt echter niet weg dat op de aanbestedende dienst ook een eigen verificatieplicht rust wanneer er gerede twijfel is op een onderdeel van de inschrijving.

De rechter oordeelt dat de overlegde verklaringen van de gemeentes niet tot een dusdanige twijfel leiden over het de mogelijkheden van de software, dat de gemeente niet kan volstaan met de verklaring van Lias zelf naar aanleiding van vragen hieromtrent.

Immers, de verklaringen van de gemeentes gaan over een product dat Lias heeft geleverd in het kader van een andere opdracht bij andere gemeentes waarbij niet bekend is aan welke eisen moest worden voldaan.

Daarnaast is in de aanbestedingsstukken niet gevraagd om referenties te overleggen, waardoor verklaringen van andere gemeenten niet kunnen worden meegenomen in de beoordeling van de inschrijvingen. Met betrekking tot eis 20 van het PvE komt de rechter dan ook tot de conclusie dat Pepperflow niets heeft aangevoerd op basis waarvan de gemeente een gerede twijfel zou moeten hebben dat Lias aan de eis zou kunnen voldoen. De gemeente mag dan ook uitgaan van de juistheid van de inschrijving van Lias en haar verklaring. De rechter acht nader onderzoek niet noodzakelijk en oordeelt dan ook dat de gemeente ervan uit heeft mogen gaan dat Lias een geldige inschrijving heeft ingediend en aan de in de aanbesteding gestelde eisen kan voldoen. De vorderingen van Pepperflow worden afgewezen.

Niels Hoppenbrouwers

 

 

Over de Uitspraak van de Week

Ons team juristen volgt de ontwikkelingen binnen het aanbestedingsrecht op de voet. Iedere week bespreken zij ontwikkelingen binnen het vakgebied, waaronder de in die week gepubliceerde jurisprudentie van het Europese Hof van Justitie, van de nationale rechters en de adviezen van de Commissie van Aanbestedingsexperts. Onze juristen beschikken over een diepgaande en actuele kennis van het aanbestedingsrecht. Iedere week kiezen zij één “Uitspraak van de Week” uit: een uitspraak die opvalt en relevant is voor inkopers in de publieke sector. Die Uitspraak van de Week delen wij met u door middel van het weergeven van de casus, het rechterlijk oordeel én de impact voor de praktijk.

Wie zijn wij?

Ons team juristen bestaat uit twaalf gespecialiseerde aanbestedingsjuristen in vaste dienst, waarvan acht senior juristen. Drie van de acht komen uit de advocatuur. Onze juristen zijn voor veel klanten vaste sparringpartner op aanbestedingsjuridisch gebied: zowel voor inkopers, behoeftestellers als voor in house juristen. Omdat onze juristen ruime ervaring hebben met het zelf begeleiden van aanbestedingen, het voeren van onderhandelingen met leveranciers, het opstellen van contracten en algemene voorwaarden en sommigen ook met het procederen hierover, kunnen zij praktisch en to the point adviseren. Door die praktische instelling, onze ruime ervaring én onze aantrekkelijke tarieven zijn wij vaak het ideale alternatief voor de inzet van een advocaat daar waar het geen gerechtelijke procedure betreft.